Nieuwe Werk

Nieuwe Werk

De wijk Nieuwe Werk, of het Scheepvaartkwartier is een wijk in Rotterdam gelegen aan de oevers van de Nieuwe Maas.
De wijk wordt in het noorden begrensd door de Westzeedijk, in het oosten door Zalmhaven en de Zalmstraat, in het zuiden door de Willemskade, de Westerkade en de Parkkade langs de Nieuwe Maas en in het westen door de Parkhaven.
De Veerhaven en de nabijgelegen Parklaan met zijn monumentale bouw van rond 1900 vormen het centrum van het Scheepvaartkwartier.
Het Calandmonument, dat ingenieur Pieter Caland herdenkt, bevindt zich op de Veerkade.
De witte, in bijna koloniale stijl gebouwde, monumentale panden aan de Westerkade (eigenlijk Javastraat en Zeemansstraat), daterend van ca. 1865, behoren tot de mooiste van de wijk.

Geschiedenis
Het Scheepvaartkwartier werd rond 1840 door de stadsarchitect W.N. Rose ontworpen als planmatig aangelegd stadskwartier.
Dit nieuwe stadsdeel werd het Nieuwe Werk genoemd en is vanaf 1848 verkaveld met de Veerhaven als meest beeldbepalend element.
Oorspronkelijk lag ook de Westerhaven in dit gebied maar die is in 1910 gedempt.
In de wijk vestigden zich aan de Parklaan enkele zeer welgestelde Rotterdammers, zoals kolenhandelaar D.G. van Beuningen en bankier Marten Mees.

Het Scheepvaartkwartier is tijdens het bombardement op Rotterdam in mei 1940 vrijwel gespaard gebleven.
Alleen het meest oostelijke blok van de wijk, grenzend aan de Leuvehaven bij het Willemsplein, werd getroffen.

Beelden
De wijk telt vele gebouwde monumenten, alsmede een groot aantal beelden en gedenktekens, zoals

  • die bij de Veerhaven van Jamin, Van Rijckevorsel, Mees, Van Beuningen, Van Hoboken en Caland.
  • Aan de Westerkade Peter de Grote en Rose,
  • in Het Park Tollens en koningin Wilhelmina
  • en op de Parklaan Willem Schürmann.

Heden
Eind 20e eeuw vond nieuwbouw plaats en vestigden zich enkele exclusieve restaurants in de wijk.
Aan de oostzijde werd de Zalmhaven in 1991 gedempt voor de aanleg van de Erasmusbrug.
In een poging kapitaalkrachtige bewoners weer naar het centrum van Rotterdam te trekken bouwde men bij de oprit naar de Erasmusbrug luxe appartementen aan het Willemsplein en de Willemskade.
Het Scheepvaartkwartier behoort nu tot de top 20 van rijkste wijken van Nederland.
Restaurants als Parkheuvel (met twee Michelin-sterren), Zeezout en La Stanza, behoren tot de top in Nederland.
Het Scheepvaartkwartier telt verder een groot aantal advocatenkantoren.

De zetel van het Bisdom Rotterdam bevindt zich op het Koningin Emmaplein.
In het Scheepvaartkwartier bevinden zich twee musea: het Wereldmuseum (Willemskade) en het Belasting & Douane Museum (Parklaan).
Aan de Willemskade bevinden zich de aanlegplaatsten van Spido en de Waterbus.
Bezienswaardig is ook het gerestaureerde pakhuizencomplex Westelijk Handelsterrein.

Een deel van de wijk is beschermd stadsgezicht, te weten:

  • Het Park, een 19e-eeuws stadspark.
  • De Muizenpolder, het restant van het vroegere gebied met lusthoven, met de historische tuin Schoonoord.
  • Het gebied rondom de Veerhaven, ten zuiden van de Parklaan.
Met 98 van de ruim 500 rijksmonumenten in Rotterdam is het Scheepvaartkwartier een schatkamer van cultureel erfgoed.
Het Scheepvaartkwartier maakt deel uit van het buitendijks gelegen stedelijk gebied van Rotterdam.